De maan staat niet altijd even ver van de aarde. Het perigeum is het punt in de maanbaan waar de maan zijn kortste afstand tot de aarde bereikt. Het apogeum is het punt in de maanbaan waar de afstand tot de aarde het grootst is. Wanneer de maan in het perigeum staat duurt het 27 dagen 13 uur 18 minuten en 33,1 seconden voordat de maan opnieuw in het perigeum komt te staan.

Anti-materie is materie die geheel uit anti-deeltjes is opgebouwd. Anti-deeltjes zijn elementaire deeltjes met precies tegenovergestelde eigenschappen van die van protonen, neutronen, elektronen en andere elementaire deeltjes. Zo kennen we anti-protonen, anti-neutronen, anti-elektronen, enzovoorts. Experimenten hebben aangetoond dat antideeltjes bij contact met hun deeltjes in gammastraling veranderen. Dit proces heet annihilatie. De straling die vrijkomt bij de samensmelting van materie met anti-materie noemen we daarom annihilatiestraling. Lees ook het verhaal bij het trefwoord atoom!

De maan beweegt niet in een cirkelvormige baan om de aarde. Daardoor verandert de afstand tussen de aarde en de maan ge durende een omloop. Het punt waar afstand tussen de aarde en de maan het grootst is noemen we het apogeum. De afstand tussen de middelpunten van aarde en maan bedraagt dan 406.697 kilo meter. Dat is aanmerkelijk meer dan de gemiddelde afstand tussen aarde en maan. Die bedraagt namelijk 384.

De grootste radar- en radiotelescoop ter wereld is te vinden in Arecibo op Puerto Rico. De schotel, die uit 38.800 afzon derlijke aluminium panelen bestaat, is in 1963 gebouwd door de Amerikaanse luchtmacht en is vast opgehangen in de caldera van een uitgedoofde vulkaan. Daardoor is deze enorme radio telescoop echter niet draaibaar. Wel kan de ontvangstantenne in het brandpunt wat worden verplaatst. Hierdoor kan de telescoop toch binnen zekere grenzen worden gericht en een object enige tijd worden gevolgd.

Het sterrenbeeld Arend (of Adelaar) kun je in de zomer en een groot deel van de herfst zien. Het sterrenbeeld staat dan hoog in het zuiden. De meeste sterren zijn niet zo helder, maar één springt er uit: Altaïr, dat «de stijgende» betekent, omdat de arend soms ontzettend hoog vliegt. De arend was de dienaar van de oppergod, bij de Romeinen heette die Jupiter. Hij bracht hem bijvoorbeeld de goden drank nectar, toen Jupiter zich verborg voor zijn vader Saturnus, die hem wilde doden.

Figuur 1: Arizona krater Dit is een van de bekendste meteorenkraters die we kennen. Aan de naam kun je al zien dat hij te vinden is in de Amerikaanse staat Arizona. De krater wordt echter ook wel Barringerkrater of Canon Diablogenoemd. De Arizonakrater was de eerste krater op aarde waarvan men vermoedde dat hij ontstaan was door de inslag van een grote meteoriet. Daniël Barringer onderzocht de krater in het begin van deze eeuw zeer uitvoerig.

De as is een denkbeeldige lijn waar een hemellichaam omheen draait. In het heelal staat niets stil. De hemellichamen be wegen niet alleen ten opzichte van elkaar. Ze draaien zelf ook rond. Als je een aardglobe hebt, kun je zien hoe de aarde ronddraait. De beugel van de globe houdt de aardbol op twee plaatsen vast. Dat zijn de polen. Je kunt je een lijn voorstellen, die van de ene pool naar de andere loopt.

Figuur 1: De aarde vanuit de ruimte Kijk eens enkele dagen na Nieuwe Maan naar de maan. Je ziet dan een fel verlichte sikkel. Maar het overige deel is niet helemaal donker. Het is vaak flauw verlicht. Dat noemen we het asgrauwe licht of het asgrauwe schijnsel. Het wordt veroorzaakt doordat het licht van de aarde voor een deel naar de maan wordt weerkaatst. Vanaf de maan gezien is de aarde dan namelijk bijna ‘vol’.

In een sterrenkijker zou een ster eigenlijk als een puntje afgebeeld moeten worden. In werkelijkheid gebeurt dat nooit. Er treden allerlei beeldfouten op. Eén van die beeldfouten is astigmatisme. Het wordt veroorzaakt door de lens of de spiegel van een kijker. Door astigmatisme wordt een ster als een heel klein streepje afgebeeld. Je merkt het vooral bij sterke vergrotingen. Aan de rand van het beeldveld valt astigmatisme het meest op.

Zie planetoïde.