Encyclopedie
Cepheïden
Cepheïden zijn een bepaalde groep veranderlijke sterren.
Ze zijn genoemd naar de ster Delta in het sterrenbeeld Cepheus. De helderheid van deze ster verandert van magnitude 3,8 tot 4,6. De periode is ongeveer 5,4 dagen.
Bij Cepheïden verandert de helderheid voortdurend. De helderheid neemt sneller toe dan dat ze afneemt. De helderheidsveranderingen worden veroorzaakt doordat de ster opzwelt en inkrimpt. Dit groter en kleiner worden noemen we pulseren. Hierdoor verandert ook de temperatuur.
Encyclopedie
Cepheus
Cepheus (spreek uit: Kee-fuis, want een C in het grieks is altijd een K, en eu spreek je uit als ui) is een sterren beeld dat vlakbij Cassiopeia staat. Het heeft de vorm van een huisje met een puntdak. De punt wijst ongeveer in de richting van de Poolster. Toch zijn de sterren van dit sterrenbeeld geen van allen erg helder.
Het sterrenbeeld Cepheus is het hele jaar goed te zien.
Encyclopedie
Charon
Maantje van de planeet Pluto. Tot voor een aantal jaren was Pluto de enige buitenplaneet, waarbij nog geen enkel maantje was ontdekt. Niet dat iemand bij deze planeet een maantje verwachtte. Daarvoor is Pluto veel te klein, dachten de geleerden. Het is immers de kleinste planeet van ons zonne stelsel.
Toch vonden de sterrenkundigen het vervelend dat ze zo weinig van Pluto wisten. Om daar wat aan te doen werd de planeet in 1978 regelmatig gefotografeerd door sterrenkundigen van de U.
Encyclopedie
Chiron
In 1977 ontdekte Charles Kowal op de Mount Palomar sterrenwacht een object tussen de banen van Saturnus en Uranus. Het beweegt in een vrij elliptische baan om de zon. De kortste afstand tot de zon bedraagt 1,3 miljard kilometer. De planeet komt dan in de buurt van de baan van Saturnus. Als Chiron zijn grootste afstand tot de zon bereikt nadert hij de baan van de planeet Uranus. Zijn afstand tot de zon bedraagt dan 2,8 miljard kilometer.
Encyclopedie
Christiaan Huygens
Christiaan Huygens
Christiaan Huygens was een Nederlands wis-, natuur- en sterrenkundige van internationale betekenis. Hij werd op 14 april 1629 geboren in Den Haag en studeerde in Leiden en Breda. In 1655 promoveerde hij te Angers in de rechten.
Van 1666 tot 1681 woonde hij in Parijs als lid van de Académie des Sciences (Academie van wetenschappen) waarvoor hij belangrijk werk deed. Niet voor niets werd hij in 1663 erelid van de «Royal Society» in Engeland.
Encyclopedie
Chromatische aberratie
Chromatische aberratie zijn kleurfouten. Kleurfouten zijn beeldfouten in een lenzenkijker. Ze worden veroorzaakt doordat de brandpunten van de verschillende kleuren licht niet in één punt samenvallen. Hierdoor krijgt men geen goed scherp beeld.
Een belangrijk voordeel van een spiegelobjectief is, dat dit volkomen vrij is van kleurfouten.
Chromatische aberratie kan voorkomen worden door gebruik te maken van een achromatische lens. Dat is een lenzenstelsel waarbij de plaats van het brandpunt voor alle kleuren licht zoveel mogelijk dezelfde is.
Encyclopedie
Chromosfeer
De chromosfeer is de onderste laag van de atmosfeer van de zon. Vlak onder de chromosfeer ligt de fotosfeer. Dat is de laag die het meeste licht uitstraalt. Boven de chromosfeer ligt de zonne-corona. De chromosfeer is ongeveer 8.000 kilometer dik. Hoe hoger we komen in de laag, hoe heter het wordt. Boven in de chromosfeer is de temperatuur enkele honderdduizenden graden. De dichtheid is op die hoogte nog maar klein.
Encyclopedie
Claudius Ptolemaeus
Claudius Ptolemaeus was een beroemd Grieks sterrenkundige, geograaf, wiskundige en muziektheoreticus die leefde in Alexandrië van 87 tot 150 na Christus. Zijn belangrijkste werk schreef hij in het jaar 137 onder de naam « Megalè suntaxis tès astronomias». Dat betekent: «Grote verhandeling over de sterrenkunde». Dit werk bestaat uit maar liefst 13 delen. Het geeft een compleet overzicht van de sterrenkunde in de Oudheid.
Ook bevat het werk de oudst bekende catalogus van helderheden van meer dan duizend sterren alsmede 48 namen van sterren beelden die heden ten dage nog steeds worden gebruikt.
Encyclopedie
Coelostaat
Instrument, waarmee de dagelijkse beweging van de sterren wordt gevolgd.
Voor het onderzoek van de sterren zijn vaak grote, zware instrumenten nodig. Het is niet altijd mogelijk zo’n instrument achter een beweegbare kijker vast te maken.
Daar is het vaak veel te zwaar voor. Kijker en instrument moeten onbeweeglijk kunnen blijven staan. Een coelostaat zorgt er voor, dat het licht van de ster toch altijd in de kijker terecht komt.