Het diafragma is een onderdeel van een fototoestel, waarmee de hoeveelheid licht die op de film valt, geregeld kan worden. Hiermee kan je voorkomen, dat de film overbelicht wordt bij erg helder en zonnig weer. Met een aparte instelring kun je het diafragma regelen. Ook in een lenzenkijker zit een diafragma. Dat bevindt zich ongeveer midden in de kijkerbuis. Het zorgt er voor, dat er zo min mogelijk strooilicht in het oculair terecht komt.

Diameter is een ander woord voor doorsnede of middellijn. Vaak kom je de woorden schijnbare diameter of ware diameter tegen. De schijnbare diameter van een hemellichaam is de middellijn, zoals je die aan de hemel ziet. Deze schijnbare diameter is altijd een hoek. Hij wordt aangegeven in graden, (boog)minuten of (boog)seconden. De schijnbare middellijn van de maan is ongeveer een halve graad. Dat is dus 30 boogminuten. Als de maan tien keer zo ver van de aarde zou staan, zou de schijnbare diameter ook tien keer zo klein worden.

De dichtheid is een maat voor de hoeveelheid materie die zich in een bepaalde ruimte bevindt. Met een formule is de dichtheid uit te rekenen. Deze formule is niet zo moeilijk: massa dichtheid = ------ volume De massa is de hoeveelheid materie. Hij wordt vaak opge geven in grammen. Het volume is de hoeveelheid ruimte, die deze massa inneemt. Het volume geven we meestal op in kubieke centimeters. Eén liter water heeft een massa van één kilogram.

De dierenriem is een strook aan de sterrenhemel, waar zon, maan en planeten in te vinden zijn. De aarde draait in één jaar om de zon. Hierdoor zien we de zon steeds in een andere richting tussen de sterren staan. Hij beschrijft in de loop van een jaar als het ware een cirkel aan de hemel. Deze cirkel wordt de ecliptica of zonsweg genoemd. De maan en de planeten zijn altijd in de buurt van de ecliptica te vinden.

Diffuse nevels zijn onregelmatige wolken van gas en stof, die als lichte nevels tussen de sterren zijn te zien. Er zijn twee soorten diffuse nevels: reflectie en emissienevels. Reflectie betekent weerspiegeling. Reflectienevels reflecteren het licht van sterren die in de buurt staan. Net zoals de maan het zonlicht weerkaatst. Ook verstrooiing speelt bij deze nevels een belangrijke rol. Emissie betekent uitstraling. Een emissienevel is erg heet. Het gas in de nevel wordt door hete sterren in de buurt zo sterk verhit, dat het zelf licht uitstraalt.

Wil je de plaats van een punt aan de evenaar weten, dan heb je aan één gegeven voldoende. Dat is de geografische lengte. We zeggen dat de evenaar één dimensie heeft. Hij is één-dimensionaal. Zo heeft iedere lijn slechts één dimensie. De evenaar is immers ook een lijn. Het is de denkbeeldige lijn die de aarde in een noordelijk en een zuidelijk halfrond verdeeld. Om de plaats van een punt op het oppervlak van de aarde te weten, heb je twee gegevens nodig.

Met dispersie of kleurschifting bedoelen we de spreiding van de verschillende kleuren van wit licht bij breking. Wit licht bestaat uit verschillende kleuren: rood, oranje, geel, groen, blauw en violet. Deze kleuren kunnen we zien als licht gebroken wordt. Blauw licht wordt sterker ge broken dan geel licht. Geel licht wordt weer wat sterker gebroken dan rood licht. Zo ontstaat er een mooie kleuren band als wit licht gebroken wordt.

Hoewel de geleerden denken dat ze veel over het leven weten, hebben ze er geen algemeen bruikbare definitie van. Het is vrij eenvoudig om de eigenschappen van het leven op te sommen: organisatie, mogelijkheid om energie te produceren door mani pulatie van de omgeving, groeivermogen, gevoeligheid voor prikkels, aanpassingsvermogen dat evolutie verzekert en natuurlijk voortplantingsvermogen. Al deze eigenschappen, inclusief geboorte en dood, moeten gebaseerd zijn op mole culaire processen, waarbij voornamelijk koolstofrijke organische moleculen zijn betrokken.

Het sterrenbeeld Dolfijn is een klein en niet zo belangrijk sterrenbeeld. Alle sterren zijn ongeveer even zwak. Je kunt het sterrenbeeld in de zomer en herfst aan de linkerkant van de heldere ster Altaïr van het sterrenbeeld Arend of Adelaar aan de hemel vinden. Hieronder vind je nog enkele gegevens over de twee helderste sterren van dit sterrenbeeld. Achtereenvolgens vind je de Griekse letteraanduiding, de naam, de afstand in lichtjaar, het spectraaltype, de schijnbare magnitude en tenslotte de absolute magnitude.

De ruimte tussen de sterren is niet leeg. Er komen uitgestrekte wolken van gas en stof voor. Vaak zijn ze wel honderden lichtjaren groot. Deze donkere nevels geven zelf geen licht. Ook staan er geen heldere sterren in de buurt, waarvan ze het licht kunnen weerkaatsen. Toch kunnen we deze donkere nevels soms zien. Ze verzwakken het licht van sterren die er achter staan. Soms wordt het sterlicht zelfs helemaal tegengehouden.